تاریخ جهان

مقالاتی در باره تاریخ!

تاريخ جهان History of World أَفَلَمْ يَسِيرُوا فِي الأرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ كَانُوا أَكْثَرَ مِنْهُمْ وَأَشَدَّ قُوَّةً وَآثَارًا فِي الأرْضِ فَمَا أَغْنَى عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ قرآن كريم؛ سوره 40.غافر؛آيه 82 تاريخ معلّم انسان‌ها است. امام خميني رحمة‌اللّه عليه
نقش سیاسی و نظامی مالک اشتر در حکومت علی (ع)
ساعت ۸:٤۸ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢٧ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام ، اشخاص

چون محمد بن ابی بکر شنید حضرت علی (ع) مالک را به سوی مصر می‏فرستد ناراحت شد، وقتی خبر رنجش او به امام (ع) رسید، حضرت طی نامه‏ای، پس از اعلام خبر شهادت مالک، از فرزند ابوبکر استمالت نمود و به وی نوشت:
«... به من گزارش نموده‏اند که از اعزام مالک اشتر به جانب مصر رنجش خاطر پیدا کرده‏ای ولی من این کار را نه به این جهت انجام داده‏ام که تو در انجام ماموریت‏خود کوتاهی کرده‏ای. اگر تو را از فرمانداری مصر معزول می‏دارم، در عوض کارگزار جایی قرار می‏دهم که اداره آنجا چندان سخت نخواهد بود و حکومت آن ناحیه برایت جالب‏تر خواهد بود. شخصی را که برای فرمانروایی مصر برگزیده بودم، نسبت به ما خیرخواه و نسبت‏به دشمنان سختگیر بود، خدا او را رحمت کند که دوران زندگی خود را سپری کرد و مرگ را ملاقات نمود درحالی که ما از او راضی بودیم خداوند نیز از او راضی گردد و پاداش او را مضاعف سازد. اکنون بر تو لازم است که برای ستیز با دشمن، سپاه خود را به بیرون از شهر انتقال دهی و در آنجا اردو بزنی و کار را با بصیرت کامل دنبال کنی و برای جنگ کمر همت‏به میان ببندی. مردم را به سوی پروردگارت فرا خوان و از او کمک بخواه که امور مهم تو را کفایت می‏کند و در شداید تو را یاری می‏رساند.»
هنگامی که نامه حضرت علی (ع) به محمد بن ابی بکر رسید، در پاسخ آن حضرت نامه‏ای نوشت و عرض کرد:
«نوشته امیرمؤمنان (ع) به من رسید، مضمون آن را درک کردم و از مندرجات آن آگاه شدم، در میان مردم کسی مانند من نسبت به دشمنان مولای پرهیزکاران سخت‏گیر نمی‏باشد و نسبت به دوستان او کسی مهربان‏تر از من نیست. اکنون از منزل خود بیرون شدم و در لشگرگاه هستم و سپاه تهیه کرده‏ام و به همه مردم امنیت و آسایش داده‏ام مگر آنهایی که با ما در حال جنگ می‏باشند و مخالفت خود را آشکار کرده‏اند. من از شما متابعت می‏نمایم و حافظ امرتان هستم و به شما ملتجی می‏باشم و به اجرای فرمایش شما در اینجا اشتغال دارم و در هر حال از خداوند کمک می‏خواهم» (1)


 
مالک اشتر
ساعت ۸:٤٦ ‎ب.ظ روز دوشنبه ٢٤ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام ، اشخاص

مالک اشتر، از قهرمانان نامی صدراسلام و سردار شجاع امام‏ علی (ع) در نبرد صفین بود که عاقبت توسط عمّال بنی امیه، ناجوانمردانه‏ مسوم شد. با این حال، اطلاعات بیش‏تر ما درباره‏ی او از مشهورات‏ تجاوز نمی‏کند، مقاله‏ی حاضر که برگرفته از دایرة المعارف اسلام است، اطلاعات لازم را درباره‏ی وی ارائه کرده است. حذف ارجاعات متن از جانب رشد آموزش تاریخ صورت گرفته است.


 
انقلاب اسلامی درحرم رضوی
ساعت ٩:٠٠ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢٠ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ معاصر
 
طلوع تمدن اسلامی در سرزمین اندلس
ساعت ۸:٢٠ ‎ب.ظ روز دوشنبه ۱٧ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام

مسلمانان تحت فرماندهی سردار نامی «طارق بن زیاد» که خود از قوم سلحشور بربر و یکی از دلاوران شایسته و لایق موسی بن نفیر فروانروای افریقای شمالی بود، از تنگه میان مراکش و جنوب غربی اروپا که بعدها به نام او یعنی جبل الطارق معروف شد عبور کرد و در اندک مدتی بر اثر مقاومت و پایداری و روحیه سلحشوری و مهمتر از اینها به دلیل آرامش در بی کرانگی توحید واتکا به نیرویی معنوی و آسمانی، و سراسر شبه جزیره ایبری را که شامل اسپانیا و پرتغال کنونی بود، به تصرف خود درآورد سپاه مزبور به رغم کمی تعداد، آن چنان مقتدر بود که موفق شد پادشاه خاندان ویژگوت ها را که رودریک نام داشت شکست دهد و به این ترتیب امپراطوری این قلمرو را براندازد. مقاومت سربازان امپراطوری در برابر دلاوران مسلمان بسیار جزئی، کوتاه و ناپایدار بود و مسلمانان تا پیش از فرا رسیدن سال 715 میلادی تمام شهرهای مهم اسپانیا را در اختیار خود گرفته بودند و یا در مواردی با حکمران های محلی معاهده اخوت و دوستی منعقد کردند.اندلس به تدریج به صورت ایالتی از امپراطوری اسلامی درآمد و فرمانروای آن از حاکم شمال افریقا اطاعت می کرد که در شهر قیروان از توابع کشور تونس، استقرار داشت.


 
مجوسان ستایشگر حضرت عیسی ‌(ع) که بودند؟
ساعت ٥:۱٤ ‎ب.ظ روز دوشنبه ۱٧ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: ایران باستان

طبق آنچه در باب دوم انجیل متی آمده است، هنگام تولد حضرت عیسی(ع) سه نفر مجوس از حوالی ایران به اورشلیم و سپس بیت لحم رفته‌اند و هدایایی به حضرت عیسای نوزاد تقدیم کرده‌اند. در سنت مسیحی این سه مجوس را به «سه مرد عاقل» ملقب کرده، حتی نام‌هایی نیز به آنها نسبت داده‌اند: بالتازار (بل تصر)، مِلکور (ملکیور)، کاسپار (یاسپر) (Balthassar, Melchior, Gaspar) درخصوص این‌که این مجوسان که بوده و از کجا آمده‌اند بحث و نظرهای گونا‌گو‌نی درگرفته است، ولی هنوز هیچ قطعیتی در این خصوص وجود ندارد. ‌آیا این واقعه صحت دارد؟ آیا ممکن است پس از دو هزار سال از هویت این افراد تحقیق کرد و از نیت آنها پرسید؟ راقم این سطور گرچه یک مسلمان است ولی پس از تحقیقات وافر به وقوع این واقعه اعتقاد یافته و توانسته به حقایق تازه‌ای در این خصوص دست یابد.


 
هجرت نبى اعظم (صلى ‏الله‏ علیه ‏و‏آله) مبدأ تقویم مسلمین
ساعت ٥:٠٦ ‎ب.ظ روز شنبه ۱٥ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام

هجرت پیامبر اعظم ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ از مکه به مدینه که در سال سیزدهم بعثت انجام گرفت یکى از رخ دادهاى مهم تاریخ اسلام و و زندگى پیامبر اعظم ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ است. پس از آن که پیامبر اکرم ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ دعوت خود را آشکار کرد و به ترویج دین اسلام پرداخت، کافران قریش هرگز گمان نمى‏کردند که در فاصله کوتاهى دین محمد ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ آن قدر رونق بگیرد که حتى از شهر مکه فراتر رود و پایه‏هاى سیطره ظالمانه آنان بر مردم آن زمان را به لرزه درآورد و با گذشت زمان، به نابودى بکشاند. آنان از همان آغاز دعوت پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ، این خطر را احساس کردند و هر چه زمان پیشتر مى‏رفت، نگران‏تر مى‏شدند، تا این که تصمیم گرفتند پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ را به قتل برسانند. پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ با پیام جبرئیل امین از سوى پروردگار، از این توطئه شوم آگاه شد و این خطر در کنار تمام آزار و اذیت‏هایى که مشرکان مکه نسبت به پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ و پیروان آن حضرت انجام مى‏دادند سبب شد که آن حضرت به فرمان خداوند متعال از شهر مکه به شهر مدینه هجرت کند.
پرداختن به موضوع هجرت پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ از جهت‏هایى چند حایز اهمیت است که از آن جمله است: «مبدأ تاریخ اسلام قرار گرفتن این هجرت»، «جان فشانى حضرت على ـ علیه‏السلام ـ با خوابیدن در بستر پیامبر ـ صلى‏ اللّه‏ علیه‏ و آله ـ در شب هجرت»، «رخ دادهاى مسیر هجرت مانند ساختن نخستین مسجد در تاریخ هجرى به دست مبارک پیامبر اکرم ـ صلى اللّه‏علیه‏وآله ـ و بنا بر قولى اقامه نخستین نماز جمعه» و «زمینه ساز بودن این هجرت در تشکیل پایه‏هاى حکومت اسلام در مدینه».
در این مقاله ابتدا سیر تاریخى این هجرت را به طور گذرا تبیین مى‏کنیم، آن گاه چند آیه از قرآن کریم و پیام‏هاى آن را در موضوع هجرت مى‏آوریم و در پایان، به درس و عبرتهایى از این هجرت، در قالب آموزه‏هاى هجرت نبوى مى‏پردازیم.


 
پیشگامان تاریخ نگار ایرانی تا قرن پنجم هجری
ساعت ٩:٠٦ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱٢ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام

علی رغم این که برای تاریخ نگاران ایرانی(در دوران اسلامی تا قرن پنجم) سبکی مستقل را نمی توان شناسایی کرد، با این همه دو نکته قابل توجه است: 1- تبلور تعلقات سرزمینی در آثار خلق شده توسط ایرانیان 2- تلاش آنان در جهت ارتقای سطح تاریخ نگاری اسلامی و بیرون آوردن آن از چارچوب خشک وقایع نگاری عهد جاهلی. این دو پدیده برگرفته از پشتوانه فکری غنی تمدن ایرانی بود. نویسنده ضمن ارائه سیمای کلی تاریخ نگاری اسلامی، به بررسی آثار تنی چند از مورخان ایرانی تأثیرگذار تا قرن پنجم هجری پرداخته که ویژگی های مهمی از نظر سبک و بینش تاریخ نگارانه داشته اند.
کلیدواژه ها: تاریخ نگاری، مورخان ایرانی، عربی نویسی، آثار.


 
پناهنده شدن شتر به بارگاه علی بن موسی الرّضا
ساعت ۸:۳٥ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٩ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ معاصر

در ذیل خلاصه گفتگویی با آقای حسین زاده از دربانان محترم حرم امام هشتم و مالک شتر پناهنده در ارتباط با ماجرای پناهنده شدن یک نفر شتر در سالهای گذشته به بارگاه علی بن موسی الرضا(ع) آمده است :


 
عاشق واصل (اویس قرنی)
ساعت ۱۱:٥٥ ‎ق.ظ روز پنجشنبه ٦ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام ، اشخاص
نویسنده: آیت الله سبحانى


اویس قرنی شیفته خدا و مردى وارسته بود، وارسته از همه دلبستگى هاى مادى، و بدور از همه آن چه مانع رؤیت جمال حق مى‏گردد.
او یکى از زهاد نامى صدر اسلام به شمار مى‏رفت که آوازه زهد و پرهیز گارى آنها، همه جا طنین افکنده
بود. (1)
زندگى او سراسر آمیخته با عشق و جذبه الهى بود، و این معنى براى مردمى که به این مرحله از شور و جذبه گام ننهاده، و بامسائل سیروسلوک آشنائى نداشتند مایه شگفتى مى‏شد، در مقابل، عده‏اى هم به علت نداشتن روح بزرگ، در باره او غلو نموده پیرامون زندگى و شخصیت او قصه‏ها و حکایت‏ها ساخته و داستان‏هاى افسانه‏اى پرداخته‏اند.
صوفیان و مدعیان عرفان!، او را یکى از اقطاب خود معرفى نموده، کرامتها به او نسبت داده‏اند !، بدین گونه، شخصیت و زندگى شگفت‏انگیز او، در هاله‏اى از ابهام فرورفته، و چهره واقعى او به شخصى مى‏ماند که فقط نیمرخ او در برابر نور چراغ قرار گیرد، و نیمرخ دیگر به علت تاریکى مشخص نباشد!
ما، زندگى او را از نیمرخى که نور دلیل و تحقیق بر آن تابیده، شروع کرده از زاویه‏اى که روشن است، به سیماى او نگاه مى‏کنیم:
او یکى از افراد قبیله «بنى مراد» - از تیره قرن، بود(2) و بدون آن که پیامبر اسلام را ببیند، اسلام آورد، و هر گز موفق به دیدار پیامبر(صلی الله علیه وآله) نشد، زیرا او مادرى داشت که تمام زندگى و خوشى‏هایش در وجود او خلاصه مى‏شد. اویس فوق العاده به مادرش علاقمند بود و چون مادر، نیاز شدیدى به پرستارى داشت، نتوانست مادر را رها نموده، و به مدینه مهاجرت کند. (3)
گرچه اویس توفیق دیدار پیامبر(صلی الله علیه وآله) را نیافت، ولى بسیارى از یاران بزرگ آن حضرت را ملاقات کرد، از این رو، وى از «تابعین» محسوب مى‏شود، نه از «صحابه». (4)
پیامبر اسلام(صلی الله علیه وآله)مى‏فرمود: «اویس بهترین و نیکوکارترین تابعین است».(5)


 
عجیب ترین کشف های باستانی تاریخ
ساعت ۱۱:٤٦ ‎ق.ظ روز دوشنبه ۳ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: مصر و آفریقای باستان ، ایران باستان ، تاریخ اروپا

بسیاری از گنجینه های تاریخی، وقتی از زیر خروارها خاک بیرون آورده شدند، دنیای باستان شناسی را دگرگون کردند.
از زمان پیدایش تاریخ بشر و شکل گیری تمدن ها تاکنون، انسان های عصر جدید همیشه در پی یافتن سرنخ هایی از مردم باستان بوده اند؛ اینکه انسان های ماقبل تاریخ چه شکلی بودند، چگونه زندگی می کردند، تفریحشان چه بود و هزاران سئوال دیگر که هنوز هم بسیاری از آنها بی پاسخ باقی مانده است. در این بین، برخی از یافته های باستان شناسان در طول دوران های مختلف، آن چنان مهم بود که با کشف آنها، اطلاعات مهمی در اختیار محققان قرار گرفت تا بتوانند به راز اسرار دوران باستان پی ببرند. و به عبارت دیگر، کشف این آثار، به نوعی ذهنیت باستان شناسان را نسبت به گذشتگان بسیار دور ما، یک باره عوض کرده است. این مقاله گزارشی است از این کشفیات که خواندنش ممکن است ذهنیت شما را نسبت به گذشته عوض کند.


 
عجایب دهگانه در خاورمیانه
ساعت ۱۱:۳٧ ‎ق.ظ روز شنبه ۱ بهمن ۱۳٩٠  کلمات کليدي: تاریخ اسلام و ایران پس از اسلام ، مصر و آفریقای باستان ، ایران باستان

خاورمیانه را به جرات می‌توان مهد تمدن باستان نامید؛ منطقه‌ای غوطه‌ور در تاریخ که گنجینه‌هایی گران‌بهاتر از آنچه امروز در جهان به چشم می‌خورد را در خود جای داده است. آنچه در ادامه می‌خوانیم معرفی ۱۰ نمونه از بناها و مناطق تاریخی و باستانی خاورمیانه است که از آن‌ها به عنوان بزرگ‌ترین عجایب باستان نام برده شده است.


 
 
 
 

سرور و قالب: پرشین بلاگ
تمامي حقوق اين وبلاگ متعلق به بلاگ تاريخ جهان است.